← Бүх дамжуулалт
Engineering·2026-04-02·9 мин

Сүлжээгүй Орчны Сүргийн Зөвшилцөл: Төхөөрөмж Хоорондын P2P Логик

Төвлөрсөн бус, захын автономит системийн техникийн гүнзгийрүүлсэн задлан шинжилгээ. Гадны GPS болон хиймэл дагуулын холбоо тасарсан үед P2P сүлжээгээр дамжуулан аюулын мэдээллийг хэрхэн тооцоолж, гүйцэтгэдэгийг нарийвчлан тайлбарлана.

Орчин үеийн автономит системийн хамгийн эмзэг цэг нь гадны сүлжээ, ялангуяа GPS болон хиймэл дагуулын холбооноос хэт хамааралтай байдаг явдал юм. Дайсагнасан орчинд эдгээр дохиог дарах, хуурамчаар үйлдэх нь хамгийн энгийн бөгөөд үр дүнтэй тактик юм. Ийм нөхцөлд ихэнх дронууд зүг чигээ алдаж, ажиллагаагүй болдог. KhanBMS-ийн инженерийн багийн гол зорилго бол энэхүү сорилтыг даван туулах, ямар ч гадны дэмжлэггүйгээр, бүрэн "сүлжээгүй орчинд" ажиллах чадвартай сүргийг бүтээх явдал байсан.

Энэхүү чадамжийн гол цөм нь төвлөрсөн бус зөвшилцлийн алгоритм ба P2P (peer-to-peer) меш сүлжээний технологи юм. Сүргийн нэгж бүр нь зөвхөн мэдээлэл хүлээн авагч бус, харин өөрөө сүлжээний зангилаа (node) болж ажилладаг. Тэд өөрсдийн богино зайн радио холбоог ашиглан хоорондоо шууд холбогдож, ямар ч төв сервер, гар утасны сүлжээ, хиймэл дагуул шаардлагагүйгээр өөрсдийн дотоод сүлжээг бий болгодог.

GPS-ийн дохио тасалдсан үед сүрэг байршлаа хэрхэн тодорхойлох вэ? Энэ асуудлыг шийдэхийн тулд бид харьцангуй байршлын тодорхойлолтын (relative positioning) аргыг ашигладаг. Сүргийн доторх цөөн хэдэн нэгж инерцийн навигацийн систем (INS) эсвэл газрын гадаргын зураглал зэрэг өөр аргаар байршлаа тодорхойлж, бусад нэгжүүд нь тэдгээртэй харьцуулан өөрсдийн байршлыг тооцоолно. Мэдээлэл нь P2P сүлжээгээр дамжин нэгжээс нэгжид тархаж, бүх сүрэг өөрийн байршлын талаарх нэгдсэн, дотоод ойлголттой болдог.

Үүнээс илүү чухал зүйл бол тактикийн мэдээллийг боловсруулах явдал юм. Нэг дрон дайсны байг илрүүлсэн гэж үзье. Энэ мэдээлэл нь төв командлал руу очиж, тэндээс буцаж тушаал ирэхийг хүлээхгүй. Харин тухайн дрон илрүүлсэн мэдээллээ (зураг, координат, төрөл) P2P сүлжээгээр шууд бусад нэгжүүдтэйгээ хуваалцана. Сүрэг дотроо хамтын, тархсан тооцоолол хийж, тухайн байг устгах хамгийн оновчтой аргыг (жишээлбэл, хэдэн дрон, ямар өнцгөөс, ямар зэвсгээр довтлох) өөрсдөө шийдвэрлэнэ.

Энэхүү "захын автономит" (edge autonomy) нь шийдвэр гаргах хурдыг асар ихээр нэмэгдүүлдэг. Хүний оролцоо, холбооны сүлжээний саатлаас үүдэлтэй үнэтэй секундүүдийг алдалгүйгээр, сүрэг машин-хурдаар хариу үйлдэл үзүүлэх боломжтой болно. Энэ нь бидний өвөг дээдсийн "Хийсэн тулаан бүрдээ ялагч бай" гэсэн зарчимтай дүйцэж байгаа юм. Нөхцөл байдалд тохирсон шийдвэрийг тулааны талбарт, тухайн мөчид гаргах нь ялалтын түлхүүр байдаг.

Энэхүү P2P логикийн бас нэгэн давуу тал нь системийн тэсвэртэй байдал юм. Хэрэв сүргийн зарим нэгж устгагдвал сүлжээ өөрөө өөрийгөө "эдгээж", мэдээлэл дамжуулах шинэ замыг автоматаар үүсгэдэг. Төвлөрсөн систем шиг нэг цэгийг устгахад бүхэлдээ сүйрдэггүй. Энэ бол яг л амьд организм шиг, шарх авсан ч амьд үлдэж, тэмцлээ үргэлжлүүлэх чадвартай систем юм.

Инженерийн хувьд энэ нь асар их тооцоолол, нарийн алгоритмыг шаарддаг ч үр дүн нь батлан хамгаалах технологийн ирээдүйг тодорхойлж байна. Сүлжээнээс ангид, бие даасан, ухаалаг сүргийн технологи нь Монгол Улсад өөрийн хэмжээнээс давсан асар их хүчийг өгөх болно. Энэ бол бидний технологийн тусгаар тогтнолын баталгаа, дайсагнасан орчинд оршин тогтнох бамбай юм.

Дамжуулалт дууссан
Танилцуулга хүсэх